Cư Sĩ Vấn Đáp (Phần 9)

ngai ho tong

85. Vấn: Thân nghiệp, thân ác, và thân môn giống nhau hay là khác nhau? 

Đáp: Thân nghiệp là sự tạo tác thành tựu do nơi thân; thân ác là kể từ khi cầm khí giới giết chết hoặc không chết, gọi là thân ác; thân môn là nói về dỡ tay hay là dỡ chân lên để đánh đập, đạp, đá, gọi là thân môn. Thân nghiệp, thân ác, và thân môn khác nhau như đã giải.

86. Vấn: Thân nghiệp hành do mấy cửa? 

Đáp: Thân nghiệp hành do hai cửa: cửa thân và cửa miệng.

87. Vấn: Hành trong cửa thân như thế nào? Hành trong cửa miệng như thế nào?

Đáp: Hành trong cửa thân là giết hại loài động vật hay là trộm cắp của người, hoặc tà dâm. Như thế gọi là thân nghiệp thuộc về cửa thân; như dạy kẻ khác giết loài sanh vật, ấy là sự hành do thân nghiệp thuộc về cửa miệng, như thế gọi là nghiệp thân về cửa miệng.

88. Vấn: Khẩu nghiệp hành được mấy cửa?

Đáp: Khẩu nghiệp hành được hai cửa: khẩu nghiệp và khẩu môn.

89. Vấn: Nghiệp miệng về cửa miệng, như thế nào? Nghiệp miệng về cửa thân, như thế nào?

Đáp: Nghiệp miệng về cửa miệng là nói lời dữ như nói dối, gọi là nghiệp miệng về cửa miệng. Còn nghiệp miệng về cửa thân là như viết thơ có lời dối gạt, hoặc đưa tay lên dối gạt cho người tin, như thế gọi là nghiệp miệng về cửa thân.

90. Vấn: Nghiệp ý hành được mấy cửa?

Đáp: Nghiệp ý hành được ba cửa là: cửa thân, cửa miệng, cửa ý.

91. Vấn: Nghiệp ý hành trong ba cửa, như thế nào?

Đáp: Nghiệp ý hành trong ba cửa như vầy:

  • Về phần “tham tài”, liếc xem của người rồi làm cho thân cử động, cầm lấy của người rờ rẫm coi. Về phần oán thù như cầm cây để chờ đánh đập. Về phần tà kiến, hiểu quấy, như nghiêng mình đảnh lễ các hạng ngoại đạo cho rằng cao thượng hơn Tam bảo, như thế gọi là nghiệp ý hành trong cửa thân.
  • Nghiệp ý hành trong cửa miệng là “tham tài” liếc xem của người rồi nói rằng: của này được về ta mới vừa, người không xứng dùng của ấy đâu. Oán thù nói rằng: chúng sanh hãy hư hại đi. Tà kiến là nói 10 điều sai lầm, như nói “Bố thí không có quả phúc”. Những lời như đã giải ấy gọi là nghiệp ý về cửa miệng.
  • Nghiệp ý về cửa ý là không làm cho thân và khẩu cử động, chỉ vào ngồi nơi thanh vắng rồi làm cho tâm tham tài, sân hận, tà kiến phát sanh, như thế gọi nghiệp ý về cửa ý.

92. Vấn: “Tham tài” chỉ về chỗ đã lấy được hay là chỉ tính muốn được, bấy nhiêu thôi, gọi là phá thập nghiệp rồi chưa? 

Đáp: “Tham tài” không cần đợi phải lấy được của, chỉ tính muốn được của người về cho mình, vì phương tiện nào, cũng gọi là phá thập nghiệp đều đủ.

93. Vấn: Tham tài có mấy chi?

Đáp: Tham tài có hai chi: vật của người khác (parabhaṇḍaṃ); tính cho được về phần mình (attanoparinaamanam). Đều đủ hai chi ấy thì phạm rồi. Vì là nghiệp ý về cửa ý, như đã có giải.